بررسی عوامل موثر بر شکل گیری هویت اجتماعی دانش آموزان متوسطه شهر نیشابور-

بررسی عوامل موثر بر شکل گیری هویت اجتماعی دانش آموزان متوسطه شهر نیشابور-

چکیده

این تحقیق با هدف بررسی عوامل موثر بر شکل گیری هویت اجتماعی دانش آموزان متوسطه شهر نیشابور از سه بعد دینی ، خانوادگی و ملی شکل گرفته است. فرضیات اصلی این تحقیق عبارتند از : جنس، پایگاه اقتصادی – اجتماعی ، میزان رضایت از خود ، درونی شدن ارزشها ، هماهنگی ارزشهای گروهی ، تایید دیگران که بر هویت اجتماعی دانش آموزان موثر می باشند .

این تحقیق به شیوه پیمایشی انجام شده و از تکنیک پرسشنامه برای جمع آوری داده ها استفاده شده است . جامعه آماری تمام دانش آموزان پایه اول و دوم و سوم متوسطه نیشابور (15336 نفر) می باشند . حجم نمونه 375 نفر شد که 190 نفر دانش آموز پسر و 185 نفر دانش آموز دختر را در بر می گیرد . شیوه نمونه گیری قشر بندی است که نمونه ها از رشته های عمومی ، انسانی ، تجربی ، ریاضی ، فنی و حرفه ای و کار و دانش به تفکیک جنس و پایه تحصیلی به صورت تصادفی انتخاب شده است . تجزیه و تحلیل داده ها با   استفاده از t-test و ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل چند متغیری (رگرسیون چندگانه) و تحلیل مسیر صورت گرفته است .

 نتایج تحقیق نشان داد که بین متغیرهای مستقل (میزان رضایت از خود ، درونی شدن ارزشها، هماهنگی ارزشهای گروهی و تایید دیگران ) با متغیر وابسته هویت اجتماعی و سه بعد آن (ملی ، دینی، خانوادگی) رابطه معنا دار مثبت وجود داشت . یعنی با افزایش متغیرهای مستقل متغیر وابسته هم افزایش می یابد .  و بین متغیر پایگاه اقتصادی- اجتماعی با هویت اجتماعی رابطه معناداری وجود نداشت . ولی با بعد ملی رابطه معنا دار و معکوس و با بعد خانوادگی رابطه معنادار و مثبت وجود داشت . یعنی هر چه پایگاه اقتصادی – اجتماعی والدین بالاتر باشد ، هویت ملی آنان ضعیف تر و هویت خانوادگی آنها ، قوی تر می شود . بین متغیر جنس با هویت اجتماعی رابطه معنادار وجود نداشت ولی با بعد دینی رابطه معنا دار وجود داشت . بدین معنا که : دختران هویت دینی قوی تری نسبت به پسران داشتند  .

فهرست مطالب

عنوان                                                      صفحه

چکیده    ..............................................................................................................................................    1

فصل اول : طرح تحقیق      

1-1 مقدمه ......................................................................................................................................   3

2-1 موضوع تحقیق ........................................................................................................................ 3

3-1 بیان مساله.................................................................................................................................   4

4-1 اهمیت و ضرورت تحقیق ........................................................................................................    4

5-1 اهداف تحقیق ..........................................................................................................................   5

6-1 محدود زمانی و مکانی تحقیق.................................................................................................. 5

7-1پیشینه تحقیق.............................................................................................................................  5

1-7-1 تحقیقات داخلی ..................................................................................................................  5

2-7-1تحقیقات خارجی .................................................................................................................   8

3-7-1 جمع بندی نتایج تحقیقات ....................................................................................................   10

8-1 تعاریف مربوط به هویت........................................................................................................... 11

9-1 موانع و تنگناهای تحقیق ..........................................................................................................  14

فصل دوم : مبانی و چارچوب نظری ...............................................................................................    16

1-2 مقدمه ......................................................................................................................................   17

2-2 مباحث نظری ..........................................................................................................................   17

1-2-2 دورکیم ................................................................................................................................    17

2-2-2 پارسونز .................................................................................................................................   18

3-2-2 ماکس وبر ............................................................................................................................. 20

4-2-2 کنش متقابل نمادی................................................................................................................    22

5-2-2 کولی .....................................................................................................................................    23

6-2-2 مید ........................................................................................................................................ 24

7-2-2 گافمن....................................................................................................................................    26

8-2-2 نظریه هویت (بورک) .............................................................................................................   27

عنوان                                                      صفحه

3-2 چارچوب نظری مورد استفاده تحقیق ......................................................................................    30

4-2 پرسشهای تحقیق .................................................................................................................... 31

5-2 فرضیات تحقیق ......................................................................................................................   31

6-2 الگوی نظری و تحلیلی تحقیق....................................................................................................   32

فصل سوم : روش تحقیق ..............................................................................................................  34

1-3 مقدمه .................................................................................................................................... 35

2-3 نوع تحقیق.............................................................................................................................. 35

3-3 تعریف نظری وعملی متغیرهای تحقیق...................................................................................  35

1-3-3 تعریف نظری متغیرهای تحقیق .......................................................................................... 35

2-3-3 تعریف عملی متغیرهای تحقیق............................................................................................  38

4-3 متغیرهای مستقل و وابسته ....................................................................................................... 42

5-3 شاخص سازی متغیر های تحقیق .............................................................................................  43

1-5-3 شاخص سازی متغیرهای مستقل .......................................................................................... 43

2-5-3 شاخص سازی متغیرهای وابسته .......................................................................................... 45

6-3 قابلیت اعتماد شاخص ها (الفای کرانباخ) ..................................................................................    46

7-3 اعتبار تحقیق ............................................................................................................................. 47

8-3 جامعه آماری................................................................................................................................    47

9-3 تعیین حجم نمونه و شیوه نمونه گیری.......................................................................................    48

1-9-3 تعیین حجم نمونه ..................................................................................................................  48

2-9-3 شیوه نمونه گیری ................................................................................................................... 49

10-3 واحد تحلیل.............................................................................................................................. 50

11-3 تکنیک ها و ابزارهای جمع آوری داده ها و اطلاعات ..............................................................    50

12-3 روش تجزیه و تحلیل اطلاعات...............................................................................................  50

فصل چهارم : یافته ها و دستاوردهای تحقیق......................................................................................    51

1-4 مقدمه........................................................................................................................................ 52

2-4 توصیف دستاوردهای تحقیق .....................................................................................................  52

1-2-4 بررسی مشخصات پاسخگویان بر اساس جنس .....................................................................    52

عنوان                                                      صفحه

2-2-4 بررسی مشخصات پاسخگویان بر اساس پایه تحصیلی ........................................................ 53

3-2-4 بررسی مشخصات پاسخگویان بر اساس رشته تحصیلی....................................................... 53

4-2-4 بررسی مشخصات پاسخگویان بر اساس تحصیلات پدر......................................................    54

5-2-4 بررسی مشخصات پاسخگویان بر اساس تحصیلات مادر......................................................   54

6-2-4 بررسی مشخصات پاسخگویان بر اساس در آمد ماهانه خانواده............................................. 55

7-2-4 بررسی میزان رضایت از خود دانش آموزان .........................................................................    57

8-2-4 بررسی میزان تایید دیگران ....................................................................................................   58

9-2-4 بررسی میزان درونی کردن ارزشها .......................................................................................   59

10-2-4 بررسی میزان هماهنگی ارزشهای گروهی ........................................................................ 60

11-2-4 بررسی میزان پایگاه اقتصادی - اجتماعی دانش آموزان .........................................................    61

12-2-4 بررسی میزان هویت دینی دانش آموزان ............................................................................ 62

13-2-4 بررسی میزان هویت خانوادگی دانش آموزان .....................................................................    63

14-2-4 بررسی میزان هویت ملی دانش آموزان ...............................................................................  64

15-2-4 بررسی میزان هویت اجتماعی دانش آموزان .......................................................................  65

فصل پنجم : تحلیل و تبیین دستاوردهای تحقیق................................................................................ 66

1-5 مقدمه........................................................................................................................................ 67